Rodzaje
Narty dzielą się na tradycyjne i carvingowe.
Różnica między nartą tradycyjną a carvingową widoczna jest na pierwszy rzut oka.
Narty tradycyjne mają niemal identyczną szerokość deski na całej długości, lub nieznacznie zwężają się od dziobów do piętek.Narty carvingowe są znacznie szersze na noskach oraz piętkach i zwężone w miejscu umieszczenia wiązań. Są też krótsze od nart tradycyjnych.
Narty tradycyjne były kiedyś bardzo popularne, jednak z chwilą pojawienia się carvingów zaczęły odchodzić do lamusa. Obecnie wszystkie produkowane narty mają cechy carvingów.
Typy nart a jazda na nich
W jaki sposób typ nart przekłada się na jazdę? Narty tradycyjne stawiają wymagania – chcesz korzystać z uroków białego szaleństwa, musisz mieć żelazną kondycję i odpowiednie przygotowanie.
Dobrze dobrane carvingi, o umiarkowanej sztywności, potrafią wybaczyć wiele błędów początkującym narciarzom i nie narzucają alpejskich rygorów sprawnościowych. Ich nazwa pochodzi od angielskiego czasownika to carve, czyli rzeźbić. Nieprzypadkowo. Taliowanie, czyli różnica w szerokości: noski – talia – piętki, narty, ściśle związane jest z promieniem jej skrętu.
Po wejściu w zakręt narta carvingowa dosłownie „rzeźbi” łuk, przez co znacznie łatwiej rozpocząć i przeprowadzić ten manewr.
To rewolucyjne rozwiązanie wprowadziło narciarstwo w zupełnie nowy etap. Eksperymenty producentów z taliowaniem przyniosły szereg modeli, które sprawdzają się w różnych warunkach i dostosowane są do poziomu umiejętności i dynamiki jazdy narciarza. Produkowane są nawet osobne serie dla kobiet i dla mężczyzn (patrz następne części artykułu). Dzięki temu każdy może dobrać narty dla siebie.
Parametry
Długość, promień skrętu i taliowanie
Kupując narty, natkniesz się na trzy oznaczenia:
- długość (inaczej rozmiar, np. 170)
- promień skrętu (np. R 15)
- taliowanie (np. 124 80 112)
Taliowanie określa szerokość narty w milimetrach – kolejno – na dziobach, w talii oraz w piętkach. W przypadku jednego modelu, wartość ta pozostaje niezmienna. Rozmiar podawany jest w centymetrach. Jeśli wybierzesz mniejszy, równocześnie zmniejszy się promień skrętu, który zapisany jest w metrach. Wszystkie parametry nart znajdziesz w okolicach piętek (patrz zdjęcie obok).
Oznaczenia narty Salomon X-wing-4--lzX
Długość nart dobiera się w zależności od umiejętności, wzrostu i preferowanego stylu narciarskiego.
Im narta krótsza, o mniejszym promieniu skrętu, tym łatwiejsza w manewrowaniu, ale za to mniej stabilna przy dużych prędkościach.
Promień skrętu wiąże się z taliowaniem i rozmiarem. Krawędź narty carvingowej to nic innego jak wycinek okręgu. W praktyce, kiedy rozpoczniesz manewr skrętu, krawędź narty będzie rysować na śniegu koło o podanym promieniu. Nie oznacza to jednak, że jest to wartość stała. Łuk, po jakim będziesz zakręcać, zależy także od wychylenia narciarza i stopnia wygięcia narty.
Im ostrzejsza jazda i większe wygięcie narty, tym promień skrętu mniejszy.
Sztywność wzdłużna i twardość poprzeczna nart
Kolejne dwa parametry mające wpływ na jazdę to sztywność wzdłużna oraz twardość poprzeczna nart. Do tej pory nie opracowano jednak ujednoliconych tabel określających te wartości.
Jeśli chodzi o sztywność wzdłużną, zasada jest jedna - rośnie ona wraz z rozmiarem i promieniem skrętu nart. Nie jest to jednak jedyny wyznacznik. Narty dla zawodników gigantowych będą sztywniejsze od tych używanych rekreacyjnie, mimo że będą miały ten sam rozmiar i promień skrętu.
Twardość poprzeczna w ogóle nie jest podawana przez producentów i jest przyporządkowana danym typom nart
.
Im twardsza deska, tym bardziej wymagająca. Doświadczeni miłośnicy białego szaleństwa są w stanie określić twardość poprzeczną narty przez porównanie w trakcie testów. Nowicjusze są zdani na opis producentów, którzy zawsze podają do kogo i o jakim poziomie umiejętności zaadresowany jest dany model.
Budowa
Poniżej na zdjęciach przedstawamy najważniejsze części nart: noski, krawędzie, piętki, ślizgi oraz talię.
 |
|
Materiał
Niegdyś podstawowym materiałem do wyrobu nart było drewno. Nadal o sprężystości narty stanowi rdzeń, który z reguły wykonany jest z tego materiału. Oto przykłady zastosowania drewnianego rdzenia przez firmę Volkl
 |
 |
| Dual Wood Core – podwójny drewniany rdzeń stosowany w „miękkich” nartach dla początkujących | Extended Sensorwood Core – rozszerzony drewniany rdzeń stosowany w nartach wyczynowych o najwyższych parametrach |
Oczywiście istnieją jeszcze rozwiązania pośrednie. Celowo zestawiliśmy dwa krańcowe przypadki, aby pokazać, jak różnią się budową narty dla nowicjuszy i zawodowców. Przyczyny różnic są oczywiste. Ci pierwsi potrzebują desek miękkich, łatwo wchodzących w łuk i lekkich (rdzeń lekki i sprężysty), drudzy zaś nart wytrzymałych, odpornych na wygięcia wzdłużne i poprzeczne (stąd masywny, wzmocniony rdzeń).
W nowoczesnych nartach nawiązania do tradycji kończą się na drewnianym rdzeniu. Producenci stosują obecnie materiały z powodzeniem używane w technologiach kosmicznych lub najbardziej zaawansowanych projektach motoryzacyjnych. Elementy nart wykonane są z materiałów zarezerwowanych dla NASA jak kewlar, włókna węglowe, włókna szklane, stopy aluminium i magnezu. Zawodnicy osiągają w czasie zjazdów prędkości powyżej 100 km/h, a w ekstremalnych przypadkach nawet ponad 200 km/h, dlatego współczesne narty muszą mieć kosmiczną odporność.
2012-04-14 17:56 RE: Komentarze