Kilka pytań, zanim kupisz
Każdy aparat fotograficzny zwany lustrzanką cyfrową składa się z kilku podstawowych elementów. Są to m.in.: matryca, lustro (to właśnie od niego wzięła się nazwa lustrzanka), wyświetlacz, migawka, wizjer, pryzmat i matówka. Wszystko to zamknięte w zwartej obudowie. Lustrzanka pozwala swojemu użytkownikowi osiągnąć znacznie ciekawsze efekty niż zwykły kompakt. Oczywiście pod warunkiem, ze będzie prawidłowo dopasowana do potrzeb i umiejętności fotografa. Zanim wybierzesz się do sklepu po swoja pierwszą lustrzankę, zastanów się nad odpowiedziami na następujące pytania:
Czy kupując lustrzankę sugerujesz się opinią, że jest to aparat zapewniający znacznie większe możliwości i lepszą jakość zdjęć niż kompakt, czy może zamierzasz poznać głębiej tajniki fotografii?
Co chcesz fotografować?
Czy chcesz dokonać jednorazowego zakupu, czy liczysz się z rozbudową systemu o kolejne akcesoria (obiektywy, lampy)?
Parametry – matryca
W aparatach cyfrowych to jeden z najważniejszych elementów bez którego niemożliwe byłoby zrobienie zdjęcia.
Matryca to element światłoczuły rejestrujący obraz. Ze względu na technologię wykonania wyróżnia się matrycę CCD (Charge Coupled Device – np. Sony DSLR-A290) i CMOS (Complementary Metal Oxide Semiconductor – np. Nikon D3100).
Najczęściej używa się matryc wykonanych w technologii CMOS, ponieważ na zdjęciach zapisywanych na tym typie matrycy występują mniejsze zakłócenia obrazu (szumy) widoczne zwłaszcza przy wysokich czułościach.
Innym rodzajem matrycy jest Live MOS – połączenie zalet matrycy CCD (jakość obrazu) i CMOS (mniejsze zużycie prądu), zastosowana np. w lustrzance Olympus E-620.
Rozdzielczość matrycy
Podawana jest w megapikselach (Mpx), czyli milionach pikseli i oznacza liczbę fotoczułych komórek na matrycy. Piksele dzielą się na efektywne (realna liczba wykorzystanych w trakcie robienia zdjęcia fotoczułych komórek na matrycy) i niewykorzystane (do zapisu informacji o zdjęciu). Najczęściej producenci podają informację o liczbie efektywnych pikseli, czyli takich, które są widoczne na zdjęciu. Rozdzielczość matrycy to jeden z najszybciej zmieniających się wraz z rozwojem technologii parametrów. W aktualnie sprzedawanych modelach może ona wynosić od 10 Mpx – np. Canon EOS 1000D do 18 Mpx – np. Canon EOS 550D. Profesjonalne modele aparatów mają nawet 60 mln pikseli.
Im większa rozdzielczość matrycy, tym lepsze odwzorowanie szczegółu oraz lepsza jakość przy wykonywaniu dużych powiększeń na papierze. Do większości zastosowań jednak w zupełności wystarczy rozdzielczość 10-12 Mpx.
Wielkość matrycy
Matryce różnią się wielkością fizyczną – najczęściej spotykana matryca to APS-C (jej wymiary to około 23.7x15.6 mm, a przekątna – 1,8 cala, czyli około 28 mm).
O matrycach APS-C mówi się, że jest to matryca niepełnoklatkowa. Określenie to odwołuje się do wielkości jednej klatki filmu (kliszy) małoobrazkowego, której wymiary mają 24x36mm. W lustrzankach profesjonalnych stosuje się matryce odpowiadające tej wielkości.
 |
 |
| Aparat z matrycą formatu APS-C, Sony DSLR A-290 | Aparat z matrycą pełnoklatkową, Canon EOS 5D Mark II |
Matryce w standardzie APS-C mogą mieć różny rozmiar w zależności od producenta. Tak więc obiektyw o ogniskowej np. 18-55 mm w amatorskiej lustrzance Canona da nam nieco inny kąt widzenia niż obiektyw o takich samych ogniskowych w aparacie Nikon, Sony czy Pentax (patrz zdjęcia poniżej). Najmniejsze fizycznie matryce stosowane są w lustrzankach Olympus, pozwala to na stosowanie znacznie mniejszych, lżejszych obiektywów, ponieważ stosowane ogniskowe są najkrótsze. Niestety wiąże się to z zagęszczeniem ilości pikseli przypadających na dany obszar matrycy, a więc często ze wzrostem szumu.
| Wielkość matrycy (szer. x wys. w mm) | Przekątna (mm) ≈ | Przykładowy aparat |
|---|---|---|
| 22.2 x 14.9 | 27 | Canon EOS 550D |
| 23.7 x 15.6 | 28 | Nikon D5000 |
| 23.5 x 15.7 | 28 | Sony A-390 |
| 17.3 x 13 | 22 | Olympus E-450 |
Matryce w lustrzankach cyfrowych mają proporcje boków 2:3, czyli tyle co najpopularniejszy format zdjęć 10x15. Wyjątek stanowią lustrzanki Olympus gdzie proporcje boków to 3:4.
Krop
Przy matrycy formatu APS-C należy uwzględnić parametr krop (crop). Określa on o ile matryca APS-C jest mniejsza od matrycy pełnoklatkowych (24x36mm). Jest to parametr szczególnie istotny, jeśli zamierzasz używać obiektywów przeznaczonych do aparatów analogowych lub z matrycą 24x36mm, bo możesz uzyskać inny kąt widzenia, niż zakładając ten obiektyw do aparatu analogowego lub z matrycą pełnoklatkową.
 |
 |
| Zdjęcia tego samego obiektu i z tej samej odległości zrobione obiektywem 50 mm aparatem z matrycą APS-C oraz pełnoklatkową | |
Ze względu na wielkość matrycy rozróżnia się również obiektywy, na te przeznaczone do aparatów pełnoklatkowych oraz niepełnoklatkowych. (Więcej w artykule Jak kupować obiektyw?)
Im większa matryca, tym lepiej, ponieważ wielkość matrycy wiąże się z precyzyjnym rejestrowaniem obrazu, odwzorowaniem szczegółów oraz plastyką obrazu, maksymalną czułością (ISO), liczbą efektywnych pikseli (rozdzielczość efektywna) i poziomem zaszumienia obrazu.
Czułość ISO
Czułość ISO to zakres, w jakim matryca jest światłoczuła – wyższa czułość matrycy pozwala na robienie zdjęć w słabszym oświetleniu bez konieczności używania lampy błyskowej. Jest to szczególnie przydatne np. na koncercie czy w muzeum.
Użyteczny zakres czułości w lustrzankach wraz z rozwojem technologii wzrasta i może wynosić np. od 100 do 3200. Czułość może być regulowana automatycznie lub ręcznie.
Poziom zaszumienia
Wraz z podwyższaniem czułości matrycy, pojawiają się niepożądane szumy, najczęściej widoczne jako kolorowe kropki, pogarszające ogólną jakość zdjęcia.
Im wyższa użyteczna czułość i wielkość matrycy, tym mniejsze szumy, czyli lepszej jakości zdjęcia.
Zdjęcie wykonane przy wysokiej czułości; widoczne są szumy. Fot. J. Kaniuka/Q-BA.PL
Za poziom zaszumienia, czyli redukcję szumu odpowiada też procesor oraz oprogramowanie aparatu, dlatego nowoczesne modele aparatów mają znacznie niższy poziom szumu przy wysokich czułościach, niż te produkowane jeszcze 2-3 lata temu.
Stabilizacja obrazu
Niektóre aparaty wyposażone są w matrycę z możliwością stabilizacji. Pozwala to na wykonywanie zdjęć nieporuszonych w trudnych warunkach oświetleniowych lub korzystając z długich teleobiektywów. W lustrzankach stosuje się dwa rodzaje stabilizacji: optyczną w obiektywie (zobacz artykuł Jak kupować obiektyw?), mechaniczną w matrycy (np. Sony DSLR-A560). Kupno lustrzanki wyposażonej w stabilizację matrycy ułatwi fotografowanie z każdym z zastosowanych obiektywów. Do lustrzanek nieposiadających stabilizacji warto kupić obiektyw stabilizowany.
2012-05-06 22:57 RE: Komentarze