Nic dziwnego, że buszując między półkami zastawionymi winami musującymi dostajesz zawrotów głowy i to wcale nie od bąbelków. Znalezienie prawdziwego szampana to nie lada wyzwanie. Poza tym szampańska terminologia jest wyjątkowo skomplikowana i zrozumiała tylko dla znawców tematu, prawdziwych koneserów. Jeśli jesteś w tym temacie żółtodziobem, koniecznie przeczytaj ten artykuł.
Co to jest szampan i po co go kupować?
Szampan Grand Cuvée
z jednego z najbardziej prestiżowych
domów szampana – KrugTradycja produkcji szampana sięga XVII wieku, kiedy to francuski benedyktyński mnich Dom Pierre Pérignon ujednolicił zasady jego produkcji, między innymi – dokładną selekcję winogron, ręczne zbiory, pogrubienie ścian butelek, zamykanie ich dębowym korkiem. Wcześniej gazowane wino, które „wybuchało” podczas otwierania butelki, było powodem zmartwień szampańskich winiarzy. Można powiedzieć, że benedyktyński mnich skutecznie i na bardzo długo wypromował szampan.
Jeśli chodzi o tradycję picia, rodziła się ona stopniowo, przez stulecia. Za rządów Ludwika XIV, w drugiej połowie XVIII wieku, określono go mianem „świętego trunku”. Wiek XVIII przyniósł zresztą szampanowi nie tylko francuskie, ale i międzynarodowe uznanie. Szczególnie przypadł do gustu Anglikom, a Ci, jak wiadomo, od dawien dawna ustalają (nie tylko modowe) trendy.
Teraz trochę geografii – prawdziwy szampan powinien wywodzić się z francuskiej Szampanii. To właśnie ten region ma wyłączność na używanie określenia „champagne”. W Szampanii znajduje się obecnie około 280 mniejszych i większych domów szampana.
Do najpopularniejszych okazji, które wymagają otwarcia butelki szampana należą: zwycięstwo w wyścigu Formuły 1, wodowanie statku i oczywiście – noworoczne świętowanie.
Jeśli nie zamierzasz zostać Robertem Kubicą ani marynarzem, a marzy Ci się zakup szampana, świetnie. Szampan bowiem słynie z wyjątkowych, zdrowotnych właściwości. Oczywiście, nie piszemy tu o bąbelkach uderzających do głowy, tylko o wpływie na zdrowie. Oto, co dowiodły badania:
- Fenole, które zawiera szampan, wpływają korzystnie na pracę układu krwionośnego .
- Wapń i magnez, które znajdują się w złotym trunku, regulują pracę układu krwionośnego, wzmacniają kości.
- Szampan zawiera lit i fosfor, które poprawiają nastrój.
Rodzaje
Podział szampanów na rodzaje jest tak skomplikowany, jak sam proces jego powstawania i ściśle z nim związany. Żeby jednak za bardzo nie mieszać Ci w głowie, postaramy się przedstawić ofertę szampańskiego rynku w jak najprostszy sposób.
Przede wszystkim, szampany dzieli się ze względu na zawartość cukru. Oto nazwy, jakie możesz znaleźć na etykiecie:
| Extra brut, brut zero, brut integral |
Brut | Extra-sec | Sec | Demi-sec | Doux |
|---|---|---|---|---|---|
| Szampan całkowicie wytrawny (surowy). Bez dodatku cukru. Tylko dla koneserów (ma cierpki smak). | Klasyczny szampan wytrawny. Przeważnie – nie dosładzany. | Trochę słodszy niż wytrawny, nie tak słodki jak półwytrawny. Zawartość cukru na poziomie 1-2%. | Szampan półwytrawny. Zawiera 2-4 % cukru. | Szampan półsłodki. Zawiera 4-7 % cukru. | Bardzo rzadko spotykany słodki szampan. Zawiera od 8 do 12 % cukru. |
Jak widać powyżej, większość szampanów jest mniej lub bardziej wytrawna. Dla porównania, zawartość cukru w winach wytrawnych to mniej niż 3 gramy, w winach półwytrawnych – od 3 do 18 gramów, w winach półsłodkich – od 18 do 30 gramów, a w słodkich – więcej niż 30.

Pannier Extra Brut,
szampan surowy O wytrawności szampana decyduje dodatek tak zwanego liqueur d’expedition, czyli wina zmieszanego z cukrem. Dodaje się go podczas drugiej fermentacji, której tradycyjnie poddawany jest szampan. Najpierw butelki leżakują skierowane szyją w dół. W szyjce zbiera się osad, który jest najpierw zamrażany, potem usuwany (etap dégorgement). Następnie, ubytek cieczy uzupełnia się roztworem liqueur d’expedition lub zwykłym winem (w przypadku szampanów surowych). Jest to etap dosage, czyli dozowania.
Poza tym, o rodzaju szampana świadczy też mieszanie, czyli selekcja odmian winogron. Biorąc pod uwagę selekcję, wyróżnia się:
Szampan mieszany (cuvée) – powstaje w wyniku tradycyjnego mieszania różnych odmian i szczepów winogron. Takie mieszanie wykonuje się rokrocznie, w celu uzyskania jak najlepszego smaku wina. To zadanie należy do specjalnych, opłacanych kiperów. Co roku mieszanka ulega modyfikacji, wiele domów szampana traktuje informacje o jej składzie jak tajemnicę handlową i w ten sposób zapobiega kradzieży pomysłów przez konkurencję. Szampany, które powstają w wyniku mieszania tradycyjnego, mają na etykiecie dopisek „cuvée”.
W wyniku mieszania tradycyjnego można otrzymać szampan różowy. Kolor otrzymywany jest przez częściową fermentację ciemnych winogron. Dzięki niej miąższ jest delikatnie zabarwiany przez skórę, a trunek zyskuje różową barwę.
- Szampan Blanc de blancs – powstaje z odmiany winogron Chardonnay.
- Szampan Blanc de noirs – powstaje z ciemnych odmian winogron (Pinot Noir, Pinot Meunier). Ma bardziej intensywny smak i aromat niż szampan Blanc de blancs.
| Szampan Blanc de blancs | Szampan mieszany (cuvée) | Szampan Blanc de noirs | Szampan różowy |
|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
||
| Ayala Blanc de Blancs | Tattinger Nocturne Sec | Krug Clos d'Abbonay | Louis Rœderer Cristal Rose 2002 |




















2011-12-30 13:35 RE: Komentarze