Namiastkę kina można stworzyć w domu. Nie będzie to tanie, ale efekty mogą znieczulić ból z powodu wydanych złotówek. Dobrze dobrane kino domowe to nie tylko sprzęt do oglądania filmów, lecz również sala koncertowa w Twoim salonie.
Czym w zasadzie jest kino domowe? Przyjmując ogólną definicję, to zestaw urządzeń audio i wideo służący do oglądania filmów i słuchania muzyki. Składa się nań odtwarzacz, amplituner (lub jedno urządzenie łączące oba), zestaw głośników oraz telewizor lub projektor multimedialny (przeczytaj też Jak kupować telewizor? i Jak kupować projektor multimedialny?).
Rodzaje
Decydując się na wyposażenie swojego salonu w kino domowe, masz dwie opcje do wyboru – kupić:
- gotowy zestaw (zintegrowany)
- oddzielnie poszczególne komponenty
Gotowe zestawy są skierowane do odbiorców, którzy nie chcą bawić się w samodzielne składanie kina domowego. Najczęściej jednak są to produkty masowe, które jakością wykonania oraz oferowanego dźwięku nie dorastają nawet w połowie do urządzeń sprzedawanych osobno. W skład takiego zestawu wchodzi odtwarzacz DVD lub Blu-Ray z wbudowanym wzmacniaczem i dekoderami poszczególnych formatów dźwięku oraz zestawem głośników w systemie 2.1, 5.0, 5.1 lub 7.1. Mają jedną zaletę, która może decydować o wyborze przez konsumentów – są znacznie tańsze. Często w cenie jednego segmentu kina domowego dobrej marki można kupić kilka gotowych zestawów.
Sony DAV DZ740 czyli zintegrowany system kina domowego 5.1
Do wyboru są również zestawy odtwarzacz + amplituner bez głośników. Z reguły jest to sprzęt markowy, wysokiej klasy, do którego dokupić trzeba głośniki i kable. Można też spotkać urządzenia hybrydowe, które w jednej obudowie ukrywają zaawansowany amplituner oraz odtwarzacz DVD lub Blu-Ray.
Jeśli zdecydujesz się na druga opcję, przygotuj się na większe wydatki. Lista Twoich zakupów to:
- odtwarzacz
- amplituner
- głośniki
- kable
Odtwarzacz
Podstawowy wybór to odtwarzacz DVD lub Blu-Ray. Oba zostały już dokładnie opisane w naszym serwisie – przeczytaj teksty: Jak kupować odtwarzacz DVD? oraz Jak kupować odtwarzacz Blu-Ray?.
Alternatywą jest tzw. odtwarzacz sieciowy. Tak jak niegdyś płyty analogowe i kasety zostały zastąpione przez CD, następnie krążek DVD wyparł CD, tak teraz DVD wypierane jest przez coraz bardziej pojemne dyski HDD oraz SSD. Ponadto zamiast kupować płyty, które zajmują przestrzeń, przy obecnej przepustowości łącz internetowych można kupić film lub płytę audio online i w kilka minut ściągnąć zakup na dysk twardy. Odtwarzacze sieciowe mi.in. temu właśnie służą. Niektóre są fabrycznie wyposażone w dysk o potężnej pojemności – np. 3 TB, inne mają przygotowaną zatoczkę do podpięcia pełnowymiarowego napędu HDD 3,5''.
Odtwarzacz sieciowy Hyunday MBox P500
Co zatem odróżnia odtwarzacz sieciowy od tradycyjnego odtwarzacza DVD? Po pierwsze – nie ma on napędu DVD (choć są swojego rodzaju hybrydy, które pełnią równocześnie rolę odtwarzacza DVD/Blu-Ray i odtwarzacza sieciowego). Odtwarzacze sieciowe zostały wyposażone w łącze Enthernet lub opcjonalnie w WiFi i porty USB (bardzo często w wersji 3.0). Dekodują wszelkie możliwe formaty audio i wideo, łącznie z obrazem płyty DVD ISO. Szybkie USB pozwala na oglądanie filmów bezpośrednio z nośników zewnętrznych – klucza USB czy iPoda. Ponadto większość tego typu urządzeń pozwala na wymianę plików P2P poprzez BitTorrent. Wystarczy zatem w sieci odnaleźć pożądany tytuł, ściągnąć go na dysk i obejrzeć. Za pośrednictwem urządzenia można też skorzystać z zasobów jednej z wielu wypożyczalni filmów online i oglądać je – o ile pozwoli na to przepustowość Twojego łącza internetowego – wprost z jej serwera. Dostęp do multimediów nigdy nie był tak prosty. Wiele odtwarzaczy multimedialnych wyposażono w opcję zapisu oglądanych filmów w TV.
Amplituner
To serce i mózg całego systemu, pod które podpinasz odtwarzacz, głośniki i odbiornik – telewizor lub projektor. Poza tym współczesne urządzenia doskonale współpracują z komputerami PC, konsolami gier oraz iPod-em. Mówiąc krótko, amplituner to dźwiękowe centrum domowej rozrywki.
Dlatego ta część Twojego zestawu powinna zostać dobrana z należytą uwagą. Pozostałe elementy z czasem zapewne wymienisz na nowocześniejsze – natomiast amplituner i głośniki mogą służyć Ci przez długie lata.
Amplituner Arcam AVR 400 FMJ
Sama nazwa pochodzi od połączenia dwóch angielskich słów – amplifier (wzmacniacz) i tuner (odbiornik radiowy). Mocno upraszczając, urządzenie jest właśnie połączeniem wzmacniacza i radia. Współczesne amplitunery w dekodowaniu dźwięku wspomagane są procesorem dźwięku DSP (Digital Signal Processor), który przekształca dźwięk z formy cyfrowej na analogową. W przypadku kina domowego, nowoczesny sprzęt wyprowadza analogowy, przestrzenny dźwięk przez kilka kanałów.
Głośniki
Muszą zostać dobrane do możliwości amplitunera. Jeśli posiada on wyjścia mocy dla 5 głośników i subwoofera, zakup zestawu jedenastu głośników nie będzie raczej racjonalny. Dostosowana powinna być również ich moc oraz impedancja. Jeśli chcesz, aby dźwięk był dobrej jakości wybierz kolumny markowe, w których głośniki osadzono w drewnie, a nie w sklejce czy plastiku, jak to często robią producenci tanich i gotowych zestawów kina domowego. Zastosowanie wysokiej jakości komponentów zapewni nie tylko znacznie wyższą jakość brzmienia, lecz również ponadprzeciętne walory estetyczne .
Zestawy głośników 5.1, 7.1, 9.1 czy 11.1 skierowane są raczej do osób, które mają gdzie je ustawić. Ciężko wyobrazić sobie zestaw składający się z 12 elementów z dużymi podłogowymi kolumnami w 20-metrowej kawalerce. Jeśli właśnie taka jest Twoja sytuacja mieszkaniowa wcale nie musisz rezygnować z przyjemności słuchania muzyki na dobrym sprzęcie. Możesz postawić na inne rozwiązanie i zainwestować w projektor dźwięku 
Projektor dźwięku Yamaha YHT S-400przestrzennego. Na rynku jest wiele modeli, które w kompaktowej obudowie zamykają wielokanałowe zestawy głośników. Są również wyposażone we wzmacniacz. Wystarczy podłączyć DVD i telewizor i cieszyć się jakością dźwięku kina domowego.
Kable
Równie istotnym elementem co głośniki są kable, które połączą je z amplitunerem. Zakup najzwyklejszych przewodów, zwanych przez znawców tematu „sznurkami” spłaszczy dźwięk i pozbawi Cię wielu wrażeń, jakie mogą zaoferować kable wyższej klasy. W środowisku audiofilskim istnieje nawet określenie „słuchania kabli”, czyli wyłapywania różnic w brzmieniu całego systemu spiętego różnego rodzaju przewodami. Poprzez zastosowanie przewodów wyższej klasy możesz osiągnąć wyraźniejsze brzmienie sopranów, głębszy bas i o wiele bardziej rzeczywistą barwę. Jeśli nie przykładasz uwagi do takich niuansów, możesz spiąć cały zestaw choćby sznurem od żelazka, pojawia się jednak wtedy pytanie po co wydawać tysiące złotych na wysokiej jakości kino domowe? Lepiej kupić gotowy zestaw w elektronicznym markecie, zaoszczędzić sporo pieniędzy i nie przejmować się kablami. Jeśli jednak masz wyczulone ucho i chcesz cieszyć się wysoką jakością dźwięku, zainwestuj w dobre kable.
Kable do sprzętu audio wykonuje się głównie z miedzi. Im czystszy surowiec, tym lepiej dla brzmienia. Do wyboru masz przewody z kilku rodzajów miedzi:
- 3N
- 4N
- LGC
- OCC
- 6N
Nie zagłębiając się w cyfry i naukowe formułki, wystarczy wspomnieć, że miedź 3N jest najbardziej zanieczyszczona, zaś 6N najczystsza. Pozostałe to opcje pośrednie. Należy unikać kabli z miedzi 3N. Najczęściej systemy audio ze średniej i wyższej półki łączą przewody z miedzi beztlenowej, czyli 4N. W takie możesz już zainwestować i nie doprowadzi Cię to do bankructwa. Pamiętaj jednak, że im surowiec, z którego wykonano kabel, czystszy, tym lepiej i drożej.
Siltech Empress Double Crown
Na rynku są również kable ze srebra, które charakteryzują jeszcze lepszą jakością dźwięku. Można też kupić przewody ze szczerego złota czy platyny. Cena jednak dokładnie wyczyści portfel nawet całkiem zamożnego klienta. Przykład to kable firmy Siltech z serii Royal Signature. Najdroższy model Empress Double Crown to koszt blisko 200 tys. zł za parę przewodów o długości 2,4 m. Częściej spotykane są kable z najlepszej miedzi powlekane złotem lub srebrne z domieszką złota. Ich ceny potrafią również przyprawić o ból głowy. Według znawców tematu, rozsądna cena okablowania nie powinna przekroczyć 20 proc. wartości całego zestawu.
Planując rozmieszczenie głośników w salonie, warto pamiętać, że długość kabla ma również wpływ na dźwięk. Im krócej, tym lepiej. Nie należy jednak popadać w przesadę, różnice przy 3 czy 4 metrach są bowiem nie do wychwycenia dla ludzkiego ucha.
Parametry
Jako że parametry odtwarzaczy DVD i Blu-Ray zostały omówione w poprzednich tekstach, tym razem skupimy się na amplitunerze. Oto podstawowe cechy amplitunera, na które warto zwrócić uwagę:
- liczba kanałów
- moc wyjściowa
- liczba zapamiętywanych stacji radiowych
- RDS
- wielkość i waga
Liczba kanałów
2.1, 5.0, 5.1, 7.1, 9.1, 11.1 – co oznaczają owe cyfry? Pierwsza to ilość kanałów dla głośników zwykłych, druga zaś oznacza osobny kanał lub jego brak dla głośnika niskotonowego (tzw. subwoofera). Im więcej głośników odpowiednio rozmieszczonych w pomieszczeniu, tym bardziej przestrzenny dźwięk i lepsze wrażenia dźwiękowe. Najczęściej występujący układ 5.1 to dwa podłogowe głośniki frontowe, jeden centralny, dwa typu surround (ustawione po bokach słuchacza) oraz subwoofer. W przypadku systemu 7.1 dochodzą dwa głośniki tylne. Przy 9.1 lub 11.1 zagęszczenie głośników wzrasta o kolejne dwie lub cztery kolumny.
Jakość dźwięku zależy również od zastosowanych systemów w amplitunerze oraz sposobie dekodowania (czytaj w następnych akapitach tekstu).
Moc wyjściowa
Decyduje o głośności systemu. Najczęściej moc wyjściowa na jeden kanał wynosi od 100 do 150 W (Watów), przy czym bywa, że na głośniki frontowe kierowana jest nieco wyższa moc niż na głośniki typu surround, np. odpowiednio 150 i 120 W. Przy mocy wyjściowej podawana jest również impedancja głośników mierzona w Ohmach (Ω). Jest to opór jaki napotyka prąd w głośniku.
Od mocy i przede wszystkim impedancji zależny jest dobór głośników – jeśli wybierzesz kolumny o mniejszej mocy i impedancji od wartości podanych w parametrach amplitunera, możesz liczyć się z tym, że po odkręceniu potencjometru głośniki lub wzmacniacz w amlitunerze mogą ulec uszkodzeniu.
Zwróć uwagę też na pospolity marketingowy chwyt. Producenci najlepszych marek podają moc wyjściową w następujący sposób – np. 7 x 120 W. Natomiast jeśli zobaczysz na opakowaniu supermarketowego zestawu kina domowego z głośniczkami wielkości mydelniczki wypisane wielkimi literami: moc 500 W, możesz mieć pewność, że podana wartość to suma mocy wszystkich kanałów.
Pamiętaj, że moc kina domowego powinna być dostosowana do wielkości pomieszczenia. Nie ma powodu, aby w 14-metrowym salonie upychać zestaw 7 x 160 W. Jeśli wybierzesz sprzęt o mocy wyjściowej 50 W, z powodzeniem zaspokoi to Twoje potrzeby. Natomiast, jeżeli posiadasz dom z ogromnym salonem celuj w sprzęt o mocy przynajmniej 100 W na każdy kanał.
Liczba stacji radiowych
Należy pamiętać, że amplituner jest także wysokiej klasy odbiornikiem radiowym, w którym można zakodować określoną ilość stacji w pasmach AM/FM. Najczęściej możesz zaprogramować od 30 do 60 programów radiowych.
RDS
RDS – skrót od angielskiego Radio Data System. Ułatwia życie na kilka sposobów. Po uruchomieniu radia na wyświetlaczu od razu pojawi się informacja, jakiej stacji radiowej słuchasz, jaki jest numer telefonu do redakcji oraz jakiego wykonawcy i jakiej piosenki w danym momencie słuchasz. Jak to działa? Odbiornik posiadający system RDS wykorzystuje dodatkowe dane przesyłane przez stacje radiowe na falach FM, przetwarza je i przekazuje Ci w postaci wyświetlanego tekstu. Ponadto otrzymuje informacje o częstotliwościach, dzięki czemu może automatycznie dostroić radio, abyś mógł cieszyć się dobrą jakością odbioru.
Wielkość i waga
Amplitunery kina domowego nie są małe i lekkie. To zaawansowane urządzenie nafaszerowane nowoczesną elektroniką oraz wejściami i wyjściami. Muszą mieć zatem swoje gabaryty i wagę. Wysokość bliska 20 cm, prawie pół metra szerokości i niewiele mniejsza głębokość nie powinny nikogo dziwić. Waga zaś bez problemu może przekroczyć 10 kg.
Owszem, na rynku są dostępne bardziej kompaktowe urządzenia, gabarytami i formą przypominające dawne odtwarzacze wideo. Jeśli zatem masz małą szafkę na sprzęt RTV, poszukaj właśnie takiego amplitunera.
