Do pielęgnacji trawnika nie wystarczy tylko kosiarka czy podkaszarka. Jeśli chcesz mieć na swojej działce zadbany, zdrowy, zielony dywan z trawy, zainwestuj w aerator. W naszym artykule przeczytasz, jakie urządzenia ogrodnicze masz do wyboru i ile musisz na nie wydać.

Aeracja to nic innego jak napowietrzanie i spulchnianie gleby. Jest wiele narzędzi, które można wykorzystać do przeprowadzenia tego zabiegu. Wszystko zależy od tego, jaki areał zajmuje Twój trawnik i ile czasu możesz poświęcić na przeprowadzenie aeracji. Poniżej przedstawiamy typy aeratorów dostępnych na rodzimym rynku.

Rodzaje

Rozróżnia się kilka rodzajów aeracji, które mają zróżnicowany wpływ na glebę i rosnącą trawę. Oto stosowane w ogrodnictwie metody napowietrzania:

Metoda Opis Zalety Wady
Nakłuwanie (spiking) Nakłuwanie gruntu długimi nawet na kilkanaście centymetrów kolcami Głębokie napowietrzanie gleby, polecane do gruntów lekkich, luźnych Zagęszczenie, „zbijanie gruntu”, niezalecane do ciężkich ziem
Rurkowa Nakłuwanie gruntu rurkami o długości 8 – 25 cm Głębokie napowietrzanie gleby, mieszanie jej warstw, rozluźnianie struktury podłoża brak
Wertykulacja Nacinanie gruntu umocowanymi na wale ostrzami w kształcie trójkątów Pobudza korzenie traw do krzewienia, usuwa mchy, chwasty Zabieg o krótkotrwałym efekcie, płytki

Niektóre urządzenia mają wymienne wałki i łączą dwie metody – np. nakłuwanie i nacinanie. Dzięki temu możesz za pomocą jednej maszyny wykonywać dwa zabiegi pielęgnacyjne, co ma zbawienny wpływ na trawę i pozwala na łatwiejsze zwalczanie mchu i chwastów. Jeszcze inne narzędzia mają trzy wymienne wałki i mogą być używane jako kosiarka wrzecionowa, aerator i wertykulator.

Aeratory/wertykulatory można podzielić ze względu na rodzaj napędu lub jego brak. Najprostsze narzędzia wykorzystują siłę ludzkich mięśni, bardziej zaawansowane wyposażone są we własny napęd. Oto jakie aeratory możemy rozróżnić:

  • zakładane na buty
  • w formie nakładki na walec
  • ręczne
  • z napędem elektrycznym
  • z napędem spalinowym

Zakładane na buty

Przypominają nabite kilkucentymetrowymi gwoździami sandały. Ostrza skierowane są do dołu, zaś powierzchnia stykająca się z butem jest gładko i bezpiecznie wykończona. Aeracja odbywa się w prosty sposób: zakładasz specjalne nakładki na buty, zapinasz i rozpoczynasz drobnymi krokami wędrówkę po swoim trawniku. Tego rodzaju rozwiązanie polecamy dla osób posiadających niewielkie trawniki na terenie ogródków działkowych lub w miejscu zabawy dzieci.

W formie nakładki na walec

Przypomina nabitą kolcami zbroję zakładaną na walec ogrodowy, który następnie można podpiąć pod traktorek lub po prostu walcować ręcznie, samodzielnie ciągając walec po trawniku. Jest to opcja dla osób posiadających trawniki o dużych powierzchniach (zwłaszcza jeśli dysponujesz traktorkiem ogrodowym).

Dostępne są również aeratory zakładane na koła ciągników ogrodowych. Jeżeli zdecydujesz się na taką opcję możesz połączyć aerację z innymi pracami, jak zagrabianie czy walcowanie trawy.

Ręczne

Przypominają grabie. Ostrza mogą być umieszczone na opuszczanych kółkach lub bez nich. Służą do wertykulacji. Do narzędzia ręcznego najczęściej osobno musisz dokupić trzonek.

Z napędem elektrycznym

Wyglądem przypominają kosiarki elektryczne, lecz mechanizm, zamiast w ostrza tnące, został wyposażony w wałek z kolcami, które nakłuwają górną część darni. Takie urządzenia służą do napowietrzania trawników o powierzchni kilkuset metrów kwadratowych. Należy pamiętać jednak o ograniczeniach wynikających z konieczności podłączenia aeratora do sieci elektrycznej.

Z napędem spalinowym

Przypominają kosiarki spalinowe. W zależności od mocy, mogą być stosowane na areałach od kilkuset metrów kwadratowych do kilku arów.

Konstrukcje aeratorów/wertykulatorów bez własnego napędu
Na buty Na walec Ręczne
Sandały/aerator marki Greenmill Aerator zakładany na wał firmy Romanik Ręczny wertykulator na kółkach firmy Gardena
Greenmill GR6995 Romanik Garden Pro 93 Gardena na kółkach

 

Konstrukcje aeratorów/wertykulatorów z własnym napędem
Elektryczne Spalinowe
 Aerator elektryczny Grizzly ERV 1300  Przykład aeratora spalinowego: Gude MS 1600
 Grizzly ERV 1300  Gude MS 1600

Spotkać można również aeratory w formie przyczepki do ciągnika. Jest to jednak sprzęt bardziej rolniczy, aniżeli ogrodniczy skierowany do klubów sportowych (utrzymanie murawy boiska) i miejskich zakładów zieleni (pielęgnacja trawników w parkach).

Parametry

Najważniejsze parametry w przypadku aeratorów, dotyczące urządzeń wszystkich konstrukcji to:

  • szerokość robocza
  • głębokość robocza

Szerokość robocza

Oznacza szerokość pasa gleby, który podlega aeracji po jednorazowym przejechaniu urządzeniem. W przypadku nakładek na buty jest to ledwie 20 – 30 cm. Jeśli chodzi o urządzenia elektryczne i spalinowe wartość ta waha się w granicach 35 – 50 cm. Nakładki nakładane na walce mogą mieć szerokość od ok. pół metra nawet do półtora metra.

Głębokość robocza

Dotyczy długości kolców, rurek lub ostrzy nakłuwających glebę. I tak w przypadku nakładek na buty głębokość robocza wynosi ledwie kilka centymetrów (3 – 5 cm). Aeratory elektryczne i spalinowe dysponują kolcami o długości od 2 – 3 cm (wertykulatory) nawet do 25 cm. Podobną długość mają kolce lub rurki nakładane na walec.

W przypadku urządzeń elektrycznych i spalinowych istotne są również następujące parametry:

  • moc
  • waga

Moc

Dotyczy urządzeń elektrycznych i spalinowych. Jeśli chodzi o te pierwsze, podawana jest w Watach. Moc aeratorów elektrycznych waha się w granicach 500 – 2000 W. Moc przekłada się na wydajność urządzenia – aeratory słabsze zalecane są na niewielkie powierzchnie (do 200 – 300 mkw) zaś najmocniejsze na większe trawniki (nawet do 600 – 800 mkw). W przypadku aeratorów spalinowych, moc podawana jest w koniach mechanicznych lub kilowatach. Z reguły zamyka się w przedziale 2,5 – 6 KM.

Profesjonalne samojezdne urządzenia służące do pielęgnacji dużych obszarów najczęściej wyposażone są w silnik spalinowy o mocy ok. 5 KM. Wydajność tego rodzaju aeratorów jest bardzo wysoka. Wprawny ogrodnik w ciągu godziny może „przewietrzyć” nawet ponad 2000 mkw.

Waga

W zależności od konstrukcji aeratora waga może wahać się od kilograma do ponad 100 kg. Najlżejsze są oczywiście kolce na buty (jedna sztuka ok. 500 g), najcięższe – profesjonalne urządzenia spalinowe. Standardowe ogrodowe aeratory elektryczne, przeznaczone do pielęgnacji niewielkich powierzchni ważą od 7 do 20 kg, spalinowe – do 40 kg.

W przypadku urządzeń elektrycznych zwróć uwagę na długość przewodu. Dzięki temu poznasz maksymalną odległość pracy od źródła zasilania.

W niektórych przypadkach, producenci podają też liczbę spulchniających glebę zębów. W niewielkich ogrodniczych urządzeniach jest to z reguły 12 – 16 zębów, w dużych, profesjonalnych maszynach 30 – 40.

Funkcjonale dodatki

Aeratory czy wertykulatory nie są narzędziami, które możesz przystosować do innych prac ogrodowych. Niemniej jednak niektóre z nich są wyposażone w elementy, które znacznie ułatwią Twoje życie. Oto one:

  • składana rączka
  • kosz
  • regulacja wysokości

Składana rączka

Funkcjonalny spalinowy aerator/wertykulator Al-ko Silver 38 VLB Combi z wymiennymi wałkami, ze składaną rączką, 5-stopniową regulacją wysokości i 55-litrowym koszem
Al-ko Silver 38 VLB Combi z wymiennymi
wałkami, ze składaną rączką,
5-stopniową regulacją wysokości i 55-litrowym koszem
Dzięki niej zmniejszysz rozmiary aeratora, co jest bardzo przydatne podczas transportu. Rozłożone urządzenie nie zmieści się do każdego bagażnika.

Kosz

Podczas aeracji/wertykulacji wygrabiasz suche rośliny, mech oraz chwasty. Niektóre aeratory wyposażone są dodatkowo w kosz, który gromadzi zagrabione nieczystości z oczyszczonego trawnika. Pojemność kosza to z reguły 30 – 40 litrów.

Regulacja wysokości

Dzięki tej funkcji jesteś w stanie określić głębokość prowadzonych zabiegów. Regulacja może odbywać się centralnie – za pomocą jednego pokrętła – lub przy kółkach. Możesz zatem zdecydować, czy chcesz dokonać głębokiej aeracji, napowietrzyć i spulchnić glebę, czy też chodzi ci jedynie o płytką wertykulację i pobudzenie korzeni traw do rozrostu.

Amerykańska firma Craftsman wyprodukowała aerator połączony z siewnikiem. Urządzenie pozwala dosiewać w trakcie aeracji ziarna traw albo rozsypywać nawozy. Dwa w jednym. W Stanach Zjednoczonych są również dostępne wałki z kolcami które można podpiąć do kosiarki elektrycznej lub spalinowej i napowietrzać trawnik w trakcie koszenia.

Producenci i ceny

Większość firm produkujących narzędzia elektryczne lub ogrodowe ma w swojej ofercie aeratory.
Oto wybrani przez nas producenci:

  • Hecht – sprawdź ceny>>
  • Grizzly
  • Mega Group
  • Oleo Mac
  • Bosch
  • Limpar
  • Pubert – sprawdź ceny>>
  • Husqvarna
  • Dolmar
  • Gude
  • Wolf – Garten
  • Einhell
  • Al – Ko
  • Solo
  • Stiga
  • Makita
  • Black & Decker
  • Hecht
  • Romanik
  • Brill
  • Grass
  • Flora
  • Krysiak

Przed zakupem, oprócz marki, zwróć uwagę na materiały z jakich wykonano aerator. Obudowa i łożyska zrobione z tworzyw sztucznych nie wróżą długiego życia i bezawaryjnej, długotrwałej pracy. Mniej podatne na zużycie będą aeratory wykonane ze stopów metali, z kółkami osadzonymi w łożyskach kulkowych.

Ceny najprostszych narządzi zaczynają się od 30 zł. Za ręczny wertykulator na kółkach zapłacisz ok. 100 zł. Ceny aeratorów zakładanych na walec ogrodowy zaczynają się od 100 zł. Narzędzia elektryczne i spalinowe są już droższe. Najmniejsze, elektryczne kosztują ok. 400 – 500 zł. Jeśli chcesz kupić „spalinówkę” przygotuj się na wydatek minimum 600 – 700 zł. Sprzęt bardziej wydajny, wykonany z lepszych materiałów to koszt rzędu 1000 – 1500 zł. Najlepsze aeratory kosztują od 2000 do 5000 zł. Sprzęt profesjonalny, skierowany do osób zawodowo zajmujących się ogrodnictwem kosztuje od 5000 zł w górę.

Podsumowanie

Decydując się na zakup aeratora, najważniejsze jest dostosowanie typu urządzenia do areału jaki zamierzasz nim pielęgnować. Oczywistym jest, że nabite szpilami „sandały” nie będą dobre na hektarowy trawnik, a duże, profesjonalne, spalinowe urządzenie nie spełni swojej roli na trawniczku o powierzchni 3 x 4 m. Jeśli kupujesz wertykulator lub aerator z zębami w kształcie szpilek warto zainwestować w urządzenie z koszem lub kosz dokupić. Dzięki temu oszczędzisz sobie dodatkowego grabienia.

Życzymy pięknego, zadbanego trawnika!